Wyrzuty gazów i skał

W przewidywaniu zagrożeń wyrzutowych można według B. Kozłowskiego prognozy podzielić na: regionalną, lokalną i bieżącą. W prognozie regionalnej określa się stopień zagrożenia całego zagłębia lub jego poszczególnych regionów. Jako podstawę oceny przyjmuje się cechy geologiczne, zachodzące zjawiska naprężeń i ciśnień, wyniki badań uzyskanych z badań wiertniczo-geo- logicznych.

Przewidywanie ma na celu ustalenie ogólnej oceny skłonności wyrzutowych złoża węglowego oraz skał otaczających. Prognoza regionalna powinna poprzedzać prace projektowe wykonywane przed przystąpieniem do prac górniczych.

Przewidywanie regionalne ma dać odpowiedź na pytanie: czy należy liczyć się z zagrożeniem wyrzutowym, a jeśli tak, to z jakim jego nasileniem. Prognoza regionalna musi uwzględniać: znajomość sytuacji w sąsiednich kopalniach, kształtowanie się warunków gazowych, znajomość własności fizyczno-petrograficznych węgli oraz znajomość tektoniki przyszłej kopalni.

W prognozie lokalnej należy ocenić stopień zagrożenia pokładu lub jego części, na podstawie znajomości własności fizycznych węgla, struktury geologicznej oraz uwzględnienie rozcięcia pokładu i jego systemu eksploatacji.

Zbadanie pokładów na etapie rozcięcia złoża pozwala na stwierdzenie skłonności wyrzutowych badanego pokładu. W celu ustalenia stopnia zagrożenia wyrzutowego pokładu należy zbadać: .

– ciśnienie gazu i sposób jego uwalniania się,

– własności węgli i ich gazonośność.

Gazy i skały = wyrzuty w górnictwie

Według badań Z, Kobieli na podstawie statystyk zaistniałych wyrzutów dla warunków Górnośląskiego Zagłębia Węglowego tendencja do wyrzutów wzrasta wraz z głębokością. Badania prowadzone w górnictwie światowym potwierdzają, że wraz z głębokością wzrasta niebezpieczeństwo wyrzutów gazowo-skal- nych.

W prognozie bieżącej wyrzuty przewiduje się na podstawie wielkbśćiT5zyt5ltości wzrostu ciśnienia gazów mierzonych za pomocą aparatu typu „Nowa Ruda” (rys. 7.2) w otworach badawczych wierconych w czole wyrobisk górniczych.

Przyjmuje się, że wyrzuty mogą powstać przy ciśnieniach dwutlenku węgla powyżej 29,42 kPa oraz ciśnieniach metanu powyżej 78,45 kPa. Należy jednak stwierdzić na podstawie analizy statystycznej o niestety dużej zawodności tej metody. W wie- lu przypadkach stwierdzono, że ciśnienia gazów były wyższe od podanych, a wyrzuty nie występowały. Zanotowano również przypadki, że wyrzuty następowały, a pomiary w otworach badawczych nie wykazywały ciśnienia gazu.

Otwory badawcze w czole przodku powinny być tak rozmieszczone, aby przecinały wszystkie warstwy węgla. Jeżeli przodek zbliża się do strefy zaburzeń geologicznych liczbę otworów badawczych należy zwiększyć.

Pomiary wykonywane są przez próbobiorców, którzy mają odpowiednią praktykę, ukończony specjalistyczny kurs i są zatwierdzeni przez kierownika ruchu zakładu do wykonywania takich pomiarów.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *